Op zoek naar mijn roots
Een fascinatie voor afkomst
Al zo lang ik me kan herinneren, ben ik geïnteresseerd in mijn afkomst. Wie waren de mensen vóór mij? Waar kwamen ze vandaan? En hoe hebben hun levens invloed gehad op dat van mij? Die vragen werden extra interessant doordat mijn familiebanden zich uitstrekken tot ver buiten Nederland. Niet alleen binnen onze landsgrenzen, maar ook richting Hongarije en Slowakije.
Die nieuwsgierigheid bracht mij al vrij vroeg bij genealogie: het uitzoeken van de familiestamboom. Achteraf gezien was dat het begin van een hobby die me nooit meer heeft losgelaten.
De eerste vondst online
De eerste keer dat ik een stukje van mijn stamboom online vond, is inmiddels alweer meer dan twintig jaar geleden. Ik typte mijn eigen naam in bij Google en kwam terecht op een website van een Amerikaan. Tot mijn verbazing stond daar een deel van mijn familiegeschiedenis, compleet met oude foto’s van mijn grootouders.
Dat moment was magisch. Foto’s waarop ik deels wel gezichten herkende maar dan niet uit ons familiealbum, maar uit die van iemand aan de andere kant van de wereld. Iemand die via een zijtak verwant was aan mijn familie. Zijn informatie was niet compleet, daar konden mijn vader en ik bij helpen. Vanaf dat moment wist ik: dit wil ik zelf ook gaan uitzoeken, maar dan voor mijn eigen familietak.
Zelf aan de slag met genealogie
In de jaren daarna ben ik steeds meer zelf gaan uitzoeken. Het Nederlandse deel van mijn stamboom bleek relatief goed te reconstrueren. Er is enorm veel online beschikbaar, van geboorteaktes tot bevolkingsregisters. Websites als AlleFriezen, WieWasWie en OpenArchieven bleken onmisbaar.
Maar zodra je de grens over gaat, wordt het een stuk uitdagender. Voor het Hongaarse en Slowaakse deel van mijn familie moet ik werken met oude boeken en registers. Vaak handgeschreven, in een vreemde taal, en soms moeilijk leesbaar. Precies daar ligt de echte uitdaging van genealogisch onderzoek.
Familie in Hongarije en een ontbrekende schakel
Het geluk dat ik heb, is dat ik nog een deel van mijn familie in Hongarije ken. Zij kunnen me helpen met verhalen en context. Maar niet iedereen weet alles, en sommige puzzelstukjes bleven ontbreken.
Er was één persoon die mogelijk veel meer zou weten. Iemand die ik sinds begin jaren tachtig niet meer had gezien of gesproken. Wat ik wel wist: hij sprak Engels en zou me waarschijnlijk verder kunnen helpen. Alleen… hoe vind je iemand na zoveel jaar?
Zoeken met moderne middelen
Ik begon met zoeken via zoekmachines en schakelde later ook ChatGPT in om slimmer te zoeken. Meerdere keren stuitte ik op dezelfde naam, maar zekerheid had ik niet. In genealogisch onderzoek moet je altijd rekening houden met naamgenoten: dezelfde naam betekent niet automatisch dezelfde persoon.
Contact leggen bleek lastig. Geen e-mailadres, geen telefoonnummer. Wel verwijzingen naar organisaties waar hij had gewerkt. Pogingen om via secretariaatsadressen contact te krijgen liepen keer op keer vast in een bekende bureaucratische muur.
Ook op Facebook vond ik de naam. Met behulp van een in het Hongaars opgestelde tekst waagde ik een poging. En toen… bleef het stil.
Geduld wordt beloond
Drie maanden lang geen reactie. Totdat er ineens een bericht binnenkwam. Ja! Het was inderdaad de persoon die ik zocht. Dat moment voelde als een enorme doorbraak.
Inmiddels zijn we alweer een paar maanden verder. Er is veel contact geweest, we hebben foto’s uitgewisseld en herinneringen gedeeld. Stukjes familiegeschiedenis die jarenlang ontbraken, vielen ineens op hun plek.
Genealogie verbindt
Wat deze ervaring mij opnieuw heeft laten zien, is dat genealogie veel meer is dan het verzamelen van namen en data. Het verbindt mensen, over landsgrenzen en generaties heen. Oude foto’s krijgen een verhaal, en verhalen krijgen gezichten.
Voor mij is dit onderzoek dan ook nog lang niet klaar. Sterker nog: elke vondst maakt de nieuwsgierigheid alleen maar groter. En wie weet welke verrassingen er nog ergens in een oud register of vergeelde foto op me wachten.